Listopadowy tydzień akcji transportu drogowego pokazał, że sposób kontroli ciężarówek w Unii wyraźnie się zmienia. Służby coraz rzadziej działają „w ciemno”, zamiast przypadkowego zatrzymywania pojazdów inspektorzy sięgają po narzędzia, które pozwalają wcześniej wytypować ciężarówki z potencjalnymi nieprawidłowościami. Podczas akcji koordynowanej przez Europejski Urząd ds. Pracy skontrolowano 368 pojazdów i stwierdzono łącznie 376 naruszeń. To niemal jedno wykroczenie na każdą kontrolę, a to efekt precyzyjnego doboru pojazdów zamiast masowych działań prowadzonych bez analizy ryzyka. Łączna wartość nałożonych kar przekroczyła 172 tys. euro, a część spraw będzie miała dalszy bieg.

Wspólne inspekcje przeprowadzono w listopadzie w 13 państwach członkowskich. W działaniach uczestniczyli inspektorzy transportu, pracy oraz innych służb kontrolnych z 21 krajów Unii Europejskiej i EFTA wspierani przez pracowników ELA. Jednym z kluczowych elementów akcji było wykorzystanie czytników zdalnej komunikacji krótkiego zasięgu (REDCR). Urządzenia te umożliwiają wstępną analizę danych z inteligentnych tachografów drugiej generacji bez zatrzymywania każdego pojazdu. Dzięki temu do szczegółowych kontroli trafiały przede wszystkim ciężarówki, w których systemy sygnalizowały możliwe naruszenia przepisów.

Tydzień Akcji ELA w liczbach

368	skontrolowanych pojazdów ciężarowych
376	stwierdzonych naruszeń
ponad 172 000 euro	nałożonych kar
56	kontroli bez zastrzeżeń
13	państw UE objętych kontrolami drogowymi
21	państw UE i EFTA zaangażowanych w działania
206	funkcjonariuszy i inspektorów w terenie

Równolegle z kontrolami drogowymi w wielu państwach prowadzono kontrole na terenie firm transportowych. W części przypadków były one realizowane jednocześnie z zatrzymaniami pojazdów na drogach, co pozwalało szybko porównywać dane z tachografów z dokumentacją przedsiębiorstw, w tym deklaracjami delegowania. Najczęściej ujawniane naruszenia dotyczyły czasu jazdy i odpoczynku, manipulacji tachografem, jazdy bez karty kierowcy oraz nieprawidłowej kalibracji urządzeń. Inspektorzy wykrywali także braki w dokumentach w tym w deklaracjach delegowania i licencjach wspólnotowych, a także przypadki pracy nierejestrowanej, nielegalnego zatrudnienia i podejrzeń zaniżania wynagrodzeń.

Kontrole odbywały się również w Polsce, m.in. w porcie w Świnoujściu oraz na autostradzie położonej na południe od Szczecina. W działaniach uczestniczyli inspektorzy z Danii, Szwecji i Litwy. Jak wskazała Weronika Stępień, główny inspektor wojewódzki Zachodniopomorskiego Inspektoratu Transportu Drogowego, wyniki dwudniowych kontroli potwierdzają, że większość przewoźników przestrzega obecnie przepisów socjalnych. Wyzwaniem pozostaje jednak egzekwowanie regularnego tygodniowego odpoczynku trwającego ponad 45 godzin, który musi być realizowany poza kabiną pojazdu.

Nowe narzędzia kontrolne wykorzystywano także w innych krajach. W Słowenii zdalna selekcja pojazdów pozwoliła szybko wykryć przekroczenie dziennego limitu jazdy. Kierowcy zakazano dalszej jazdy, tymczasowo zatrzymano prawo jazdy i nakazano skorzystanie ze skróconego dziennego odpoczynku. Z kolei w Niemczech Federalny Urząd Logistyki i Mobilności (BALM) ujawnił w jednym z pojazdów zaawansowane urządzenie do manipulacji tachografem. Ciężarówka została wyłączona z ruchu do czasu przywrócenia zgodności z przepisami, a dalsza eksploatacja uzależniona od wpłacenia kaucji w wysokości 30 tys. euro.

ELA zapowiada kontynuację wspólnych kontroli transportu drogowego. Coraz większą rolę mają w nich odgrywać narzędzia pozwalające wcześniej wytypować pojazdy do kontroli.

Źródło: Europejski Urząd ds. Pracy