Propozycje łączą cele klimatyczne z większą elastycznością regulacyjną dla producentów i odpowiadają na postulaty branży dotyczące uproszczenia przepisów. KE podkreśla, że celem pozostaje neutralność klimatyczna do 2050 r., ale przy podejściu uwzględniającym realia rynkowe i technologiczne. Jednym z kluczowych elementów pakietu jest modyfikacja standardów emisji CO₂. Od 2035 r. producenci samochodów mają osiągnąć 90-procentową redukcję emisji z rury wydechowej, przy możliwości kompensacji pozostałej części m.in. poprzez wykorzystanie niskoemisyjnych materiałów lub paliw alternatywnych. Oznacza to, że obok pojazdów elektrycznych i wodorowych, także hybrydy oraz pojazdy z silnikami spalinowymi mogą nadal funkcjonować na rynku. Dla lat wcześniejszych przewidziano dodatkowe mechanizmy elastyczności, w tym wsparcie dla małych, przystępnych cenowo samochodów elektrycznych produkowanych w UE oraz złagodzenie wymogów dla segmentu vanów, gdzie elektryfikacja postępuje wolniej. Komisja zaproponowała także korektę norm emisji dla pojazdów ciężkich, ułatwiającą realizację celów na 2030 r.

Pakiet obejmuje również działania po stronie popytu, w szczególności dotyczące flot firmowych. Państwa członkowskie mają otrzymać wiążące cele w zakresie udziału pojazdów zero- i niskoemisyjnych w dużych flotach, co ma przyspieszyć ich upowszechnienie zarówno na rynku pierwotnym, jak i wtórnym. Jednocześnie pojazdy niskoemisyjne, produkowane w Unii Europejskiej, mają stać się warunkiem uzyskania publicznego wsparcia finansowego. Komisja zakłada, że właśnie floty, ze względu na wysokie przebiegi roczne, mogą odegrać istotną rolę w realnej redukcji emisji w transporcie drogowym.

Istotnym elementem pakietu jest także wsparcie dla europejskiego przemysłu bateryjnego. Komisja planuje przeznaczyć 1,8 mld euro na rozwój unijnego łańcucha wartości baterii, w tym 1,5 mld euro w formie nieoprocentowanych pożyczek dla producentów ogniw. Równolegle KE chce ograniczyć obciążenia administracyjne dla producentów pojazdów poprzez tzw. automotive omnibus, który ma przynieść branży oszczędności rzędu ponad 700 mln euro rocznie i uprościć m.in. procedury testowe dla vanów i ciężarówek. Z perspektywy branży TSL pakiet potwierdza, że UE stawia na przyspieszenie dekarbonizacji transportu, ale przy większym nacisku na elastyczność, konkurencyjność i stopniowe dostosowanie regulacji do możliwości rynku.

Do pakietu motoryzacyjnego krytycznie, choć z umiarkowanym poparciem, odniosła się Międzynarodowa Unia Transportu Drogowego (IRU), reprezentująca interesy przewoźników drogowych w UE. Organizacja pozytywnie ocenia wyłączenie pojazdów ciężkich z obowiązkowego zazieleniania flot firmowych, wskazując, że w segmencie transportu ciężkiego wciąż brakuje warunków umożliwiających masowe wdrażanie pojazdów zeroemisyjnych. IRU zwraca uwagę na niedostateczną infrastrukturę ładowania, ograniczoną przepustowość sieci energetycznych, wysokie koszty energii oraz niedopasowanie obecnych technologii do wielu zastosowań transportowych. Jednocześnie organizacja wyraża poważne obawy wobec rozwiązań dotyczących lekkich pojazdów użytkowych, ostrzegając, że wiążące cele krajowe mogą w praktyce prowadzić do wprowadzania pośrednich obowiązków zakupowych, przy braku jednolitego systemu zachęt na poziomie UE. IRU podkreśla również, że choć Komisja sygnalizuje odejście od podejścia opartego wyłącznie na emisjach z rury wydechowej, zakres faktycznej elastyczności technologicznej pozostaje ograniczony i odłożony w czasie, co zdaniem organizacji może utrudnić skuteczną i społecznie akceptowalną transformację transportu drogowego.

Źródło: Komisja Europejska/IRU