W Unii Europejskiej weszły w życie nowe przepisy dotyczące obliczania emisji gazów cieplarnianych z usług transportowych. Ramy CountEmissionsEU mają wprowadzić jedną metodologię liczenia emisji dla transportu towarowego i pasażerskiego, niezależnie od tego, czy przewóz odbywa się drogą, koleją, morzem, śródlądowymi drogami wodnymi czy lotniczo. Nowe regulacje weszły w życie 1 czerwca 2026 roku. Komisja Europejska podkreśla, że jest to pierwsza ogólnounijna, ustandaryzowana metodologia obliczania emisji gazów cieplarnianych z transportu towarowego i pasażerskiego. Jej podstawą jest międzynarodowa norma EN ISO 14083:2023, która ma zapewnić dokładne, porównywalne i możliwe do zweryfikowania dane dotyczące emisji we wszystkich gałęziach transportu.

Do tej pory brak jednolitych zasad powodował, że dane publikowane przez firmy transportowe, logistyczne lub operatorów przewozów nie zawsze były ze sobą porównywalne. Poszczególne podmioty mogły korzystać z różnych metod obliczeń, przyjmować odmienne założenia lub prezentować wyniki w sposób utrudniający ocenę rzeczywistego wpływu danej usługi na klimat. Nowe przepisy mają ograniczyć ten problem i zwiększyć przejrzystość raportowania. Ramy CountEmissionsEU obejmują obliczenia emisji w całym łańcuchu transportowym, czyli w formule „od drzwi do drzwi”. Ma to szczególne znaczenie dla logistyki, gdzie jedna usługa przewozowa często łączy kilka rodzajów transportu, na przykład drogowy, kolejowy, morski lub lotniczy. Dzięki wspólnej metodologii firmy będą mogły łatwiej porównywać wpływ poszczególnych rozwiązań transportowych na emisje gazów cieplarnianych.

Dla przedsiębiorstw z sektora TSL nowe przepisy oznaczają przede wszystkim większe znaczenie danych emisyjnych w relacjach z klientami, partnerami biznesowymi i administracją publiczną. Komisja Europejska wskazuje, że jednolite obliczenia mają pomagać firmom w porównywaniu wyników, optymalizacji logistyki oraz wspieraniu zakupów i zamówień opartych na rozwiązaniach niskoemisyjnych. Regulacje będą miały zastosowanie do unijnych przedsiębiorstw, które dobrowolnie ujawniają emisje z transportu. Oznacza to, że same ramy nie wprowadzają powszechnego obowiązku raportowania dla każdej firmy transportowej, ale jeśli przedsiębiorstwo zdecyduje się publikować dane dotyczące emisji, powinny one być liczone według spójnych i weryfikowalnych zasad. To ważne również z punktu widzenia przeciwdziałania greenwashingowi, czyli przedstawianiu działań jako bardziej ekologicznych, niż są w rzeczywistości.

Nowe zasady mogą mieć znaczenie zwłaszcza dla przewoźników i operatorów logistycznych obsługujących duże przedsiębiorstwa, międzynarodowe łańcuchy dostaw oraz przetargi, w których kryteria środowiskowe coraz częściej wpływają na wybór dostawcy. Porównywalne dane o emisjach mogą stać się jednym z elementów oceny oferty, obok ceny, czasu dostawy, jakości usług czy dostępności floty. Komisja Europejska zapowiada kolejne działania wdrożeniowe. Mają powstać akty wykonawcze i delegowane, które doprecyzują szczegóły techniczne nowych przepisów. Bruksela ma również przygotować wytyczne oraz narzędzia cyfrowe wspierające wdrożenie, szczególnie z myślą o małych i średnich przedsiębiorstwach. Pełne stosowanie ram CountEmissionsEU spodziewane jest do końca 2030 roku. Dla sektora TSL oznacza to kilkuletni okres dostosowania, ale kierunek zmian jest jasny: dane o emisjach w transporcie mają być liczone według tych samych zasad, porównywalne między przewoźnikami i łatwiejsze do wykorzystania przez klientów, firmy oraz instytucje publiczne.

Źródło: Komisja Europejska