Rosnąca liczba zwolnień lekarskich związanych ze zdrowiem psychicznym oraz pogarszający się dobrostan pracowników stają się jednym z poważniejszych wyzwań dla rynku pracy. Z danych przywołanych przez Antal i ZUS wynika, że stres, wypalenie zawodowe, zaburzenia lękowe i problemy adaptacyjne coraz silniej odbijają się nie tylko na kondycji samych zatrudnionych, ale również na funkcjonowaniu firm, poziomie absencji, zaangażowaniu zespołów i rotacji pracowników.

Jak wynika z raportu Antal „Aktywność specjalistów i menedżerów na rynku pracy”, aż 43 proc. specjalistów i menedżerów odczuło pogorszenie swojego samopoczucia psychicznego w ciągu ostatniego roku. Poprawę w tym obszarze zadeklarowało jedynie 18 proc. badanych. Jednocześnie zaledwie 16 proc. respondentów wskazało, że nie zauważyło u siebie objawów wypalenia zawodowego lub długotrwałego stresu. Najczęściej zgłaszanymi symptomami są chroniczne zmęczenie i brak energii, na które wskazało 59 proc. badanych, a także emocjonalny dystans wobec pracy i negatywne emocje związane z wykonywanymi obowiązkami.

Obserwacje z badania Antal znajdują potwierdzenie w statystykach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z danych ZUS wynika, że w 2025 roku wystawiono 1,8 mln zaświadczeń lekarskich związanych z zaburzeniami zdrowia psychicznego, co oznacza wzrost o 51,3 proc. w porównaniu z 2019 rokiem. Jeszcze szybciej rośnie liczba dni absencji. W tym samym okresie zwiększyła się ona o 68,7 proc., osiągając poziom 34,1 mln dni. Dziś zwolnienia lekarskie związane z pogorszeniem zdrowia psychicznego odpowiadają za 7,9 proc. wszystkich wystawianych L4 i aż 14,1 proc. wszystkich dni absencji chorobowej. Najczęstszymi przyczynami takich nieobecności są reakcje na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne, inne zaburzenia lękowe oraz epizody depresyjne. Szczególnie szybko rośnie liczba absencji związanych z wypaleniem zawodowym i trudnościami życiowymi. W ciągu roku liczba zaświadczeń w tej kategorii wzrosła o 32 proc., a liczba dni absencji o 38,8 proc. Wzrosty dotyczą także zaburzeń snu.

Z raportu Antal wynika również, że dobrostan psychiczny ma silny związek z postrzeganiem własnej sytuacji zawodowej. Wśród osób, których samopoczucie się poprawiło, ponad połowa jednocześnie lepiej oceniała swoją pozycję na rynku pracy. Z kolei pracownicy, którzy odczuli pogorszenie kondycji psychicznej, znacznie częściej negatywnie oceniali swoją sytuację zawodową i z większą niepewnością patrzyli w przyszłość. Jak podkreśla Karolina Korzeniewska, Strategic Client Advisor w Antal, to właśnie czynniki emocjonalne coraz częściej przesądzają o decyzji o zmianie pracy. Wśród głównych powodów odejść badani wymieniali złe zarządzanie, negatywną atmosferę w miejscu pracy oraz stres i problemy komunikacyjne. W efekcie rośnie także zjawisko quiet quitting, czyli emocjonalnego wycofania się z pracy przy jednoczesnym formalnym pozostawaniu w organizacji.

Ekspertka zwraca jednocześnie uwagę, że wzrost liczby zwolnień lekarskich z powodów psychicznych może częściowo wynikać także z większej świadomości pracowników. Kryzysy psychiczne coraz rzadziej pozostają tematem tabu, a więcej osób decyduje się korzystać ze wsparcia, zgłaszać problemy i dbać o własny dobrostan. To z jednej strony może zwiększać liczbę formalnie odnotowanych przypadków, ale z drugiej pokazuje zmianę podejścia do zdrowia psychicznego w środowisku pracy. Ciekawe wnioski płyną także z danych dotyczących zmiany zatrudnienia. Aż 42 proc. osób, które zmieniły pracodawcę, zadeklarowało poprawę zdrowia psychicznego, podczas gdy 23 proc. wskazało na jego pogorszenie. Może to sugerować, że środowisko pracy, styl zarządzania i kultura organizacyjna mają realny wpływ na kondycję psychiczną zatrudnionych.

Wnioski dla pracodawców są coraz bardziej jednoznaczne. Problemy związane ze zdrowiem psychicznym pracowników przestają być wyłącznie indywidualną sprawą i coraz wyraźniej stają się kwestią systemową, wpływającą na efektywność organizacji, stabilność zespołów i wyniki biznesowe. W praktyce oznacza to konieczność większego skupienia się na przeciwdziałaniu wypaleniu zawodowemu, poprawie jakości zarządzania, budowaniu bardziej przewidywalnych warunków zatrudnienia oraz wdrażaniu mechanizmów wspierających pracowników w radzeniu sobie ze stresem i przeciążeniem. Jak wskazuje Marta Lebuda, Sector Manager w Antal Sales & Marketing, firmy, które zignorują te sygnały, muszą liczyć się nie tylko ze wzrostem absencji, ale także ze spadkiem zaangażowania i produktywności. Z kolei organizacje, które potraktują dobrostan psychiczny jako element strategii biznesowej, mogą budować bardziej odporne i stabilne zespoły.

Źródło: ANTAL